Instrukcja obsługi dworu
24 marca 2009, 09:46Dwór cesarski w Wiedniu bez przesady można porównać do współczesnej korporacji. W XVII wieku obejmował 1000 osób, a 200 lat później aż 3 tys. Działał jak dobrze naoliwiona maszyna, bo sporządzono specjalne instrukcje, jak należy wykonywać poszczególne zadania i kto za to odpowiada. Naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego po raz pierwszy przekopują się przez dokumenty, by ostatecznie określić strukturę organizacyjną dworu.
Endometrioza zmienia autonomiczny układ nerwowy
22 sierpnia 2025, 14:02Endometrioza postrzegana jest jako choroba ginekologiczna, jednak coraz więcej dowodów wskazuje, że dotyka ona całego organizmu i różnych jego funkcji. Dotychczas wykazano na przykład, że zwiększa ona ryzyko choroby niedokrwiennej serca, cukrzycy, raka jajnika, nadciśnienia tętniczego, reumatoidalnego zapalenia stawów czy stwardnienia rozsianego. Kobiety z endometriozą doświadczają też większego wzrostu ciśnienia krwi przy aktywności fizycznej. Teraz naukowcy z Pennsylvania State University, że endometrioza wpływa na reakcje autonomicznego układu nerwowego. I to w niespodziewany sposób.
Przyprawowy ratunek
18 maja 2009, 11:01Szafran może zapobiec utracie wzroku w starszym wieku, a nawet nieco polepszyć widzenie. Silvia Bisti z University of L'Aquila twierdzi, że ta droga przyprawa oddziałuje na geny kontrolujące działanie fotoreceptorów oka.
Po 250 latach do Wersalu wróciła niezwykła królewska tabakierka
5 stycznia 2026, 16:58Po niemal 250 latach do Wersalu wraca niezwykły zabytek – królewska tabakierka z porcelany i złota. Wykonano ją dla Madame Adélaïde, córki Ludwika XV i Marii Leszczyńskiej. To niezwykle rzadki przedmiot. Królewskie tabakierki rzadko się zachowywały. Co prawda w XVIII i XIX wieku dwory królewskie kolekcjonowały tabakierki, jednak z czasem były one sprzedawane, rozdawane w prezencie, trafiały do prywatnych kolekcji. Wiele rozłożono na części, by odzyskać metale szlachetne i cenne kamienie.
Określono wiek Amazonki
8 lipca 2009, 10:28Dzięki pomocy Petrobras, brazylijskiej firmy naftowej, naukowcy mogli określić wiek Amazonki. Potężna rzeka pozostawiła u ujścia wielokilometrowej grubości osady, z którymi nie mogły poradzić sobie urządzenia instytucji naukowych.
Czasem wystarczy, by człowiek po prostu nie przeszkadzał. Jak odradza się bioróżnorodność
21 kwietnia 2026, 08:54Czasem wystarczy, by człowiek po prostu nie przeszkadzał, a przyroda jest w stanie zregenerować się sama. Taki właśnie przypadek opisała międzynarodowa grupa naukowa na łamach Nature. Uczeni z Niemiec, Ekwadoru i USA, na czele których stali Timo Metz, Edith Villa-Glaviz i Nico Blüthgen z Uniwersytetu Technicznego w Darmstadt przyjrzeli się regionowi Chocó w Ekwadorze. Wciąż istnieją tam fragmenty lasu pierwotnego oraz większe obszary lasów wtórnych.
"Wzrokowa dieta" wpływa na ocenę atrakcyjności
28 sierpnia 2009, 08:42Niekoedukacyjne szkoły wpływają na ocenę atrakcyjności twarzy innych osób. Efekt jest silniej zaznaczony u dziewcząt, które w takich okolicznościach preferują chłopców o żeńskim wyglądzie (Personality and Individual Differences).
Po menopauzie jajniki zmieniają swoją funkcję?
8 lipca 2026, 08:23W biologii reprodukcyjnej panuje milczące przekonanie, że jajnik po menopauzie to organ w stanie spoczynku. Puste rusztowanie z tkanki łącznej, które przez pewien czas jeszcze wydziela śladowe ilości testosteronu, a potem po prostu trwa, nie robiąc nic szczególnego. Nowe badanie zespołu Franceski Duncan z Northwestern University, opublikowane w Molecular Human Reproduction, każe to przekonanie zrewidować. Okazuje się, że jajnik po zakończeniu funkcji rozrodczej nie usypia – on się przekwalifikowuje.
Wyeliminował 1/3 gatunków
13 października 2009, 11:16Po 10 latach badań Jack Horner z Uniwersytetu Stanowego Monatany stwierdził, że aż 1/3 zidentyfikowanych jako nowe gatunki dinozaurów mogła w ogóle nie istnieć. Wg niego, dobrym przykładem błędnej interpretacji skamielin może być Nanotyrannus, który w rzeczywistości był prawdopodobnie młodym tyranozaurem.
Najstarszy zdobywca Mount Everestu
24 listopada 2009, 12:18Min Bahadur Sherchan, Nepalczyk, który w wieku 76 lat wszedł na Mount Everest, został wpisany do Księgi rekordów Guinnessa jako najstarszy zdobywca najwyższej góry świata.

